Er is een moment waarop je beseft:
nu ben ik degene die “vooraan” staat in de familie.

Toen mijn moeder overleed in december 2023, voelde het niet direct als rouwen.

Het meeste ‘werk’ was eigenlijk al gedaan. Na haar CVA veranderde alles.
Binnen een jaar belandde ze in een verpleeghuis, dementerend. Tijdens haar revalidatie zei een verpleegkundige al: “Bereid je voor, dit wordt een marathon. Rouwen bij leven.”

En dat werd het.

Acht jaar lang namen we beetje bij beetje afscheid.
Van wie ze was. Van wat er ooit zo vanzelfsprekend was.

Toen ze uiteindelijk overleed, voelde het… afgerond. Verdrietig, maar niet rauw.

Tot afgelopen januari…

Mijn vader overleed plotseling. En toen kwam er een heel ander soort rouw.

Een aardverschuiving. Het werd stil op een manier die ik niet kende.

Met zijn overlijden verdween niet alleen hij, maar ook een stukje van mijn oorsprong.
Het laatste levende lijntje met waar ik vandaan kom.

Wat me het meest verraste?
Hoe anders dit verdriet voelde. Niet per se zwaarder…maar leger.

Rouwen is echt een vak apart. Het kent zoveel vormen en zoveel lagen. 

Het is nu niet alleen het verlies van mijn laatste ouder, maar ook een plek in een systeem die verschuift. Ineens sta je op een andere plek. Een generatie verder. Zonder dat je daar bewust voor kiest.

Dat is wat we in systemisch werk een verschuiving in de ordening noemen.

En je lichaam… dat voelt het feilloos.
Soms als leegte. Soms als onrust. Soms als een stil gemis waar geen woorden voor zijn.

Rouw zit niet alleen in je hoofd, maar leeft in je lichaam.
In hoe je soms op slot slaat of juist stilvalt.
In momenten van verbinding, maar ook in hoe alleen het kan voelen.
In die onrust waarin je blijft zoeken naar iets wat er niet meer is.

En toch… In die leegte zit ook iets zachts.

Een besef dat alles wat zij waren, op een bepaalde manier in mij verder leeft; in kleine gebaren, in herinneringen, in wie ik geworden ben.

Maar dat maakt het gemis niet minder. Alleen… anders.

Stil(-ler). Dieper. En soms onverwacht eenzamer dan ik ooit had gedacht.

Mensen denken vaak dat verdriet met de tijd kleiner wordt.
In werkelijkheid zijn wij het die langzaam om het verdriet heen groeien.

en ik groei elke dag weer beetje meer..